JACKIE CHAN – NGƯỜI NỔI TIẾNG VÀ CHÍNH TRỊ

[JACKIE CHAN – NGƯỜI NỔI TIẾNG VÀ CHÍNH TRỊ] Khi chúng ta nhắc đến những nghệ sĩ, ngôi sao điện ảnh, diễn viên hay người nào đó nổi tiếng thì gần như ít khi nào liên kết họ với lập trường chính trị nào. Nhắc đến Tom Cruise thì chúng ta chỉ nghĩ đến bộ phim Mission Impossible và nhắc đến Jackie Chan thì đa phần chỉ nghĩ đến anh ta là một diễn viên với những bộ phim hành động võ thuật nổi tiếng một thời.

Nhận biết tầm ảnh hưởng với đám đông của mình, nên họ ít khi nào bày tỏ quan điểm về bất cứ phe nào. Nhưng một khi họ nói thì sẽ có hàng triệu người nghe và ít nhiều bị tác động.

Jackie Chan không chỉ là một diễn viên mà vô tình hay cố tình, là một người cổ vũ cho chính quyền Bắc Kinh qua những nhận xét như sau.

  1. “Người Hoa cần được kiểm soát, nếu không thì họ sẽ làm bất cứ điều gì họ muốn.” [Chinese people need to be controlled, otherwise, they will do whatever they want.]
  2. Hong Kong là nơi tôi sinh ra và quê nhà của tôi. Nhưng Trung Quốc mới là tổ quốc. Tôi yêu tổ quốc của mình. [Hong Kong is my birthplace and my hometown. China is my country. I love my country.]

Nhưng ông ta là ngoại lệ. Đại đa số người nổi tiếng thì ít khi nào bày tỏ quan điểm. Nếu có thì sẽ phát biểu theo kiểu trung lập, với luận điệu không thiên và không chống. Họ muốn mọi người biết rằng họ cảm thấy bất bình nhưng tin tưởng vào nhà quản lý.

Điều này trông thấy rất rõ trong giới nghệ sĩ Việt Nam, vốn hoạt động dưới sự kiểm soát của chính quyền. Tiêu biểu nhất là những nghệ sĩ miền Bắc. Không chỉ những người nổi tiếng mà hầu hết các trang báo chí online hoặc các KOL cũng thực hiện phong cách tương tự.

Khi có tin tức gì đó cần che giấu, họ sẽ liên tục đăng tải những nội dung câu view như về cô gái nào đó, họ sẽ cùng chia sẻ bài viết kêu gọi lòng yêu nước hoặc im lặng. Rồi nếu hỏi thì sẽ làm lơ, giả vờ không quan tâm. Sau đây là những câu rất điển hình.

  1. “Tôi mong mọi người hãy bình tĩnh, đừng làm gì dại dột.”
  2. “Tôi không làm chính trị nên không có quan điểm chính trị gì, chỉ mong mọi người đừng hại nhau.”

Những câu nói nghe như rất vô hại nhưng đã vô tình làm suy giảm sự phẫn nộ của những ai theo dõi. Dần dần, từng bước một, họ trở nên thụ động trong sự im lặng.

Quay lại vấn đề với Jackie Chan. Tổ chức Operation Smile không có lập trường chính trị mà chỉ muốn làm thiện nguyện. Nhưng không có nghĩa là những cá nhân đại diện suy nghĩ như vậy.

Việc một người ủng hộ chính sách của một chính quyền độc tài đến Việt Nam trong khi hai bên đang có tranh chấp lãnh hải cũng như mời một người ủng hộ Đảng Phát Xít làm đại sứ cho một chiến dịch ở Israel. Từ thiện lúc đó trở thành vỏ bọc để tuyên truyền. Từ góc nhìn marketing thì đây là cách quảng bá gián tiếp rất hiệu quả.

Điều tốt nhất Operation Smile có thể làm là tìm kiếm một cá nhân nào đó để đại diện, ít ra là ở Việt Nam. Còn nếu chính quyền làm lơ và chấp nhận thì đã ít nhiều thất bại về mặt tuyên truyền. Dân sẽ khó tin nhà nước này đại diện họ khi để một cá nhân ủng hộ một chính quyền khác tuyên bố chủ quyền Biển Đông là của mình.

Jackie Chan hay những nghệ sĩ ngoài hay ở Việt Nam luôn nói và cho rằng mình không làm chính trị. Nhưng những hành động và phát ngôn của họ thì luôn có ẩn ý ngược lại. Im lặng, thờ ơ hay cổ vũ cho sự tin tưởng vào người quản lý và thể chế thì đó đã là chính trị rồi. [07.11.2019]

Ku Búa @ Cafe Ku Búa

jackie