LỢI NHUẬN TĂNG NHƯNG LƯƠNG KHÔNG – TẠI SAO

[LỢI NHUẬN TĂNG NHƯNG LƯƠNG KHÔNG – TẠI SAO] Mới hồi nãy tôi đi uống cà phê ở Highlands. Quán chỉ còn 50 phút nữa là đóng cửa nên chỉ có tôi và 3 vị khách. Các nhân viên thì đang dọn dẹp và nói chuyện với nhau. Vì tính tò mò nên tôi chủ động bắt chuyện với cô gái phục vụ:

  • “Chào em Linh, anh uống ở đây vài lần rồi. Em làm lâu chưa?”
  • Em gái Highlands: “Em làm một năm rồi anh. Giọng anh lạ quá, anh không phải người ở đây.”
  • Mình: “Anh ở đây có công việc thôi, tháng sau về rồi. Anh tò mò, em làm ở đây thì lương bao nhiêu vậy?”
  • Em gái Highlands: “Dạ em thì 5tr/tháng anh.”
  • Mình: “Anh thích cà phê ở đây. Hôm sau nói chuyện tiếp nha.”

Điều này khiến tôi hơi bất ngờ. Theo báo cáo và dự đoán tài chính thì Highlands nằm trong top 5 chuỗi cà phê ở Việt Nam. Mỗi năm mức lợi nhuận tăng 47%. Để mở một cửa hàng nhượng quyền thì phải bỏ ít nhất 3-4 tỷ để mua thương hiệu, chưa tính tiền thuê mặt bằng và lương nhân viên. Đây là cỗ máy thu tiền siêu lợi nhuận, theo ước tính thì chỉ tốn 3-4 năm là có thể lấy lại vốn, thuộc mức khủng trong kinh doanh [Nếu sai thì xin nói để sửa].

Cho dù quan điểm của bạn là gì thì phải thừa nhận Việt Nam là thiên đường cho dân đầu tư vì mức lợi nhuận khổng lồ và tăng trưởng trên hai số năm này qua năm khác.

Nhưng có một vấn đề, mặc dù mức lợi nhuận đầu tư tăng thì lương của người lao động thì chỉ tăng nhỉnh hơn mức lạm phát một chút hoặc ăn theo. Đây là một điều khiến nhiều người cảm thấy bất an, trong đó có tôi.

Nhưng vì sao lại như vậy? Có rất nhiều thuyết và yếu tố giải thích, thật khó để nói hết nhưng có thể tóm gọn trong bốn nguyên nhân sau đây.

1 – LƯỢNG NGƯỜI LAO ĐỘNG PHỔ THÔNG QUÁ NHIỀU : Theo quy luật cung cầu vì trên thị trường số lượng việc làm quá ít trong khi lại có quá nhiều người tìm việc, cho nên doanh nghiệp không mặn mà với việc tăng lương vì có thể làm vậy. Mức lương Highlands và The Coffee House thuộc hàng top trong các chuỗi cà phê, nhưng nó vẫn thấp và tăng chậm hơn lạm phát.

2 – MÔ HÌNH ĐẦU CƠ TÀI CHÍNH: Hiện tại cách để kiếm tiền nhiều và nhanh nhất là đầu cơ sinh lãi. Người ta không chú trọng đến việc xây dựng thương hiệu hay đầu tư vào nhân sự bài bản. Cái họ theo đuổi là mức tăng trưởng và lợi nhuận. Người có mặt bằng thì mở quán chỉ để duy trì chi phí, mục đích của họ là kiếm lời từ sự tăng trưởng của giá nhà đất, hiện tai đang ở mức 10% hoặc hơn mỗi năm. Nó nhiều hơn số lợi nhuận từ nhiên. Vì tiền chỉ chuyển từ tay này sang người khác cho nên nó đẩy mức lợi nhuận lên trong khi bỏ quên lương của người lao động.

3 – CHÍNH SÁCH TÀI CHÍNH CỦA NHÀ NƯỚC: Yếu tố này củng cố cho cơn sốt đầu tư nói trên. Chính quyền trung ương quá thiên vị thị trường vốn mà không để ý tới thị trường lao động. Trong mắt họ, phát triển kinh tế là làm sao để giá bất động sản tăng, thu hút đầu tư bằng cách tăng trưởng thị trường chứng khoán và giữ chân doanh nghiệp bằng giá lao động thấp. Nhà đầu tư được lời thì chính quyền và lợi ích nhóm hưởng lợi, còn dân và người lao động thì bị lãng quên trong cuộc đua tài chính này. Hãy để ý coi những người giàu là ai, chủ yếu là dân đầu tư bất động sản hoặc hút lời trên thị trường tài chính.

4 – CHÍNH SÁCH THUẾ: Đây là một điều ít ai để ý đến và rất khó phân tích vì nó không trực tiếp. Chính quyền hiện tại đánh thuế thu nhập, tai nạn, y tế và bảo hiểm xã hội thông qua doanh nghiệp. Nhưng thực chất doanh nghiệp lấy từ phần lương của người lao động. Vào thời điểm hiện tại thì tổng số tiền phải trả là 32% cho gói lương theo quy định. Nếu áp dụng nguyên lý này thì lương người lao động đã tăng rồi nhưng họ không phải là người hưởng. Vì số tiền đó chạy vào quỹ trung ương để mua trái phiếu nhà nước. Chính phủ đã gián tiếp ăn bớt thành quả của người dân một cách âm thầm.

Những ai đầu tư vào thị trường bất động sản hay chứng khoán đang cười khoái chí vì tiền đang rơi từ trên trời xuống. Những cổ đông của các chuỗi cà phê hàng đầu đang háo hức vì lợi nhuận tăng từ năm này sang năm khác. Nhưng những nhân viên thì không, họ vẫn đi làm để nhận mức lương rẻ mạt.

Việt Nam thu hút nhà đầu tư quốc tế bằng cách biến mình thành thị trường lao động giá rẻ. Mức lương phổ thông hiện tại chỉ giao động từ 4-10tr, ở hạng lao động thì trên dưới 5tr. Trong khi đó lợi nhuận đầu tư lại tăng phi mã, người giàu ngày càng giàu trong khi người nghèo lại dậm chân tại chỗ. Người lao động vẫn bán mình trong cỗ máy in tiền nhưng chỉ để người khác hưởng lợi.

Ku Búa @ Cafe Ku Búa

income