Bạn có theo nhầm phe lịch sử không?

Bạn có theo nhầm phe lịch sử không?

 

Bạn theo nhầm hay đúng phe của lịch sử? Mà thậm chí là còn có cả cái “Phe Đúng” hay “Phe Sai” nữa chứ? Những thuật ngữ này có nghĩa là gì và tại sao những chính trị gia và học giả sử dụng chúng? Phụ trách báo nghiệp đoàn quốc tế và tác giả các sách bán chạy nhất, Jonah Goldberg giải thích.

“Nhầm phe lịch sử: “Đó là một trong những cách biểu đạt ưa thích của tổng thống Barack Obama.”

Đương nhiên là ông ta không đơn độc. Đó là một sở thích lâu năm của các chính trị gia và nhà hoạt động phe cánh tả. Chống đối hôn nhân đồng tính? Bạn theo nhầm phe của lịch sử rồi. Chống lại việc hợp thức hóa cần sa? Bạn bị mắc kẹt trong quá khứ rồi.

Câu nói này cũng được sử dụng rất nhiều trong các chính sách ngoại giao. Trong bài diễn văn nhậm chức đầu tiên của mình. Ví dụ: Tổng Thống Obama đã nói, “Đối với những ai muốn nắm giữ quyền lực qua việc tham nhũng, lừa dối và sự im lặng của những người bất đồng chính kiến, hãy biết rằng mình đang theo nhầm phe của lịch sử….”

Giống như khi chế độ của Hosni Mubarak ở Ai Cập tan rã vào năm 2011 và nước Mỹ đã không làm gì, Obama lại có cái suy nghĩ thoải mái rằng “Lịch sử sẽ ghi lại cái kết đó ở mọi thời điểm.. chúng ta đã theo đúng phe rồi.” Khi mà tên độc tài của Libya, lúc thời đại thống trị của Muammar Qaddafi trên trái đất này đi đến hồi kết, Tổng Thống Obama biện hộ cho chính sách của Mỹ ở Libya bằng kiểu nói “Tôi tin rằng Qaddafi theo nhầm phe của lịch sử rồi.”

Rồi ông ta còn nói rộng hơn về cái non trẻ của “Mùa Xuân Ả Rập”, “Tôi nghĩ rằng khu vực sẽ được theo dõi cẩn thận để đảm bảo rằng chúng ta theo đúng phe của lịch sử.”

Khi mà Vladimir Putin bắt đầu chia cắt Ukraine, tổng thống đã khăng khăng rằng nước Mỹ sẽ không thực sự làm bất cứ điều đối với việc đó, nhưng không cần phải sợ — bởi vì Putin đã theo nhầm phe của lịch sử. Cái “Vòng cung đạo đức của vũ trụ”—một câu trích dẫn khác mà Obama ưa thích – sẽ “bẻ cong về phía công lý.” Trong lúc đó thì “chúc may mắn nhé, người Ukraine”.

Bạn có thể không chú ý, nhưng cụm câu trên có ý nghĩa ngược lại khi được sử dụng trong và ngoài nước. Ở trong nước, nói với ai đó rằng họ đang “Theo nhầm phe của lịch sử” nghĩa là “Bạn kiểu gì cũng sẽ thua thôi, sao không bỏ cuộc luôn đi?” Nhưng với chính sách ngoại giao, nó nghĩa là “Tôi không có quyền ngăn anh, nhưng một ngày nào đó, sau khi tôi đã có trách nhiệm để thực hiện bất cứ việc gì, có người sẽ nói rằng anh đã sai rồi.”

Nói cách khác, khi câu nói “nhầm phe của lịch sử” được sử dụng trong nước thì đó là dấu hiệu của sức mạnh – các hoạt động của chúng tôi đã được minh oan; mọi thứ đang đi theo hướng của chúng tôi – Nhưng nếu theo tầm quốc tế thì đó là câu nói thể hiện sự yếu đuối – “Anh đang thắng và tôi không thể, hoặc sẽ không ngăn được anh!”

Cái mà kết hợp cả hai thuật ngữ lại đó là sự kiêu ngạo – thực sự là vậy, sự kiêu ngạo và sự hèn nhát.

Cái quan điểm cho rằng lịch sử  hướng tới một hướng đi mà không thể tránh khỏi là quan niệm đã cổ xưa rồi, nhưng ở thời điểm hiện đại thì “nhà vô địch” chính của quan điểm đó chính là Karl Marx. Marx đã tranh cãi rằng chủ nghĩa xã hội là không thể tránh khỏi theo như vài nguyên tắc khoa học. Do đó bất cứ sự phản đối nào với chiến thắng không thể ngăn cản đó không phải là sai về mặt đạo đức nhưng mà là không thông minh và thậm chí là phản khoa học.

Đây là điều mà nhà sử gia vĩ đại của chủ nghĩa Cộng Sản, Robert Conquest, muốn nói đến khi ông ta nói rằng cụm câu “nhầm phe của lịch sử” có “Mùi của Marxist” trong đó. Nó là câu trả lời của kẻ vô thần với ý niệm tôn giáo rằng “Chúa theo phe chúng ta”, và dẫn tới việc hàng triệu người chết như một sự tuyệt vọng của những nhà xã hội chủ nghĩa đang cố gắng guồng tương lai đi theo bánh xe lịch sử.

Ý tưởng này cũng có những người không theo Marxist đề xướng. Đó là một điều mà nhà sử gia trứ danh của Cambridge, Herbert Butterfield, gọi là “trường Whig của lịch sử” (Whig – đảng tiền thân của đảng Tự do ở Anh), thứ đã gìn giữ được nền dân chủ — mặc dù là chủ  nghĩa xã hội không cần thiết – đó là điều hiển nhiên.

Đây lại là một ý nghĩ tốt đẹp hơn nhiều, chắc chắn là vậy. Nhưng tốt đẹp hơn thì không có nghĩa là nó không sai và, phải nói thật, nhiều người đã chết cũng vì phục vụ cái ý tưởng này.

Ở trong và ngoài nước, đối với các nhà xã hội học và dân chủ học, thì vấn đề vẫn giống vậy: Tương lai là trang giấy trắng và chúng ta không biết mình sẽ viết gì lên đó. Nhưng một điều chắc chắn là: khi người ta tin rằng người ta không phải là chủ của chính số phận họ — vì lịch sử không ở phía họ — họ sẽ gần như không nắm lấy quyền kiểm soát số phận mình trong bàn tay của chính họ đâu.

Hãy nghĩ đến vấn đề: Có thể đúng là hôn nhân đồng giới là phải ở đây, rằng người Mỹ sẽ không bao giờ phải từ bỏ quyền dùng súng hay trò bóng đá có thể thực sự trở thành trò tiêu kiểu của nước Mỹ.

Nhưng cách duy nhất để sự chiến thắng được đảm bảo, là nếu những ý kiến trái chiều của họ phải nhượng bộ, dựa trên vài khẳng định đơn giản rằng : sự thất bại là điều hiển nhiên . Điều này thật không hề dân chủ tí nào về ý tưởng – có một phe đúng trong lịch sử  — nó muốn nói rằng hãy “im mồm” với bất cứ ai muốn tiếp tục tranh cãi.

Tự do chẳng có ý nghĩa gì nếu chúng ta đầu hàng trước cái cái ý nghĩa rằng chúng ta bất lực chống lại thế lực lạnh lùng vô tình đã hình thành nên số phận của chúng ta. Trong cuộc sống, cụ thể là trong một nền dân chủ, sự thất bại chỉ đến khi bên thua chấp nhận thất bại mà thôi.

Đối với những thế hệ đã ở đúng phe của chế độ nô lệ và quyền công dân được kể rằng họ đã ở đúng phe của lịch sử. Họ đã chứng minh lịch sử đã sai bằng cách từ chối đầu hàng nó.

Nhà thơ người Anh, T.S. Eliot đã nói, “không có thứ gì thật sự là chính nghĩa bị thua cuộc bởi vì chẳng có chính nghĩa thật sự nào chiến thắng cả.” Chừng nào bạn còn ý chí chiến đấu cho điều mình tin tưởng, chính nghĩa sẽ còn tồn tại.

Hãy để lịch sử tự lo liệu việc đó.

Tôi là Jonah Goldberg của Học Viện American Enterprise thay mặt cho trường đại học Prager.

—–

Jonah Goldberg. Are you on the wrong side of history, Prager University

Dịch: Ghost, Biên tập: Bé Sao @ CAFEKUBUA.COM

https://www.facebook.com/cafekubua/videos/767388096728040/

Facebook Comments