5 ngộ nhận thường gặp về chủ nghĩa tư bản

5 ngộ nhận thường gặp về chủ nghĩa tư bản 

 

 

Ngộ nhận 1: Chủ Nghĩa Tư bản làm người nghèo ngày càng nghèo

Từ thập niên 1970, tính theo phần trăm, số lượng người trên toàn cầu đang sống với mức thu nhập dưới $1 USD/ngày đã giảm hơn 80%. Đây không phải kết quả của những cuộc viện trợ hay kế hoạch phát triển của Liên Hiệp Quốc (UN). Mà đây là kết quả của chủ nghĩa tư bản. Riêng ở Trung Quốc, thị trường tự do và vốn đầu tư nước ngoài (FDI) — đầu tư, chứ không phải viện trợ — đã kéo 400 triệu người ra khỏi sự nghèo đói chỉ trong vòng 20 năm từ năm 1981 cho tới 2001. Chưa bao giờ có một hệ thống hay chính sách nào mà đã giúp nhiều người nghèo bằng chủ nghĩa tư bản.

 

Ngộ nhận 2: Chủ nghĩa tư bản được thúc đẩy bởi lòng tham

Nếu các doanh nhân làm việc chỉ vì tiền, họ có thể kiếm nhiều tiền hơn nếu làm việc trong các tổ chức của chính phủ. Dựa theo một thống kê của careerbuilder.com, các chủ cơ sở kinh doanh nhỏ kiếm 19% ít tiền hơn các nhà quản lý trong các tổ chức công (ở Mỹ). Các doanh nhân được thúc đẩy bởi sự khát khao để tự làm chủ định mệnh của mình. Họ phấn đấu để có được một thứ mà tôi gọi là “thành công bằng nghị lực”. Với vài người, thành công nghĩa là thành công trong việc kinh doanh; với những người khác, nó có nghĩa là nuôi nấng con cái thành tài, thành lập một tổ chức phi lợi nhuận, hoặc làm nghệ thuật — hay bất cứ công việc gì mà tạo ra giá trị trong cuộc sống riêng và cuộc sống người khác. Chỉ có chủ nghĩa tư bản mới cho phép họ sự tự do để làm điều đó.

 

Ngộ nhận 3:  Chủ nghĩa tư bản tạo ra sự ghen tị

Từ năm 1973, cuộc Thống Kế Xã Hội Tổng Quát (General Social Survey) đã hỏi người dân Mỹ rằng sự may mắn hay sự cần cù là tố chất quan trọng hơn để vương lên trong xã hội. 40 năm đã qua, tầm 60 – 70% người đã hỏi đã chọn “sự cần cù”. Trong một cuộc thăm dò gần đây, Viện Nghiên Cứu Pew (Pew Research Centre) đã có thấy 88% người Mỹ nói họ khâm phục những người trở nên giàu có bằng nghị lực. Đây là quan niệm rất đặc biệt đối với nước Mỹ. Dựa theo thống kê của World Values, người Mỹ sẽ gắn kết sự thành công với sự cần cù nhiều hơn các dân tộc khác. Trong trường hợp này thì gấp 2 lần người Pháp.

 

Trong một xã hội mà tạo điều kiện và cơ hội, chủ nghĩa tư bản thúc đẩy sự khác vọng và tham vọng. Còn trong những xã hội mà kìm hãm sự tự do kinh tế và có ít các doanh nhân hơn xã hội đó sẽ có sự trì trệ của kinh tế, và sẽ sinh ra sự ghen tị, ganh ghét và bất ổn. Đây là trường hợp ở Châu Âu (và … Việt nam), nơi mà người dân yêu cầu chính phủ là đưa họ nhiều phúc lợi hơn thay vì yêu cầu để được giữ lại nhiều phần lương của họ nhiều hơn.

 

Ngộ nhận 4: Chủ nghĩa tư bản đã tạo ra Sự Sụp Đổ Kinh tế năm 2008

Đây không phải là kết quả của chủ nghĩa tư bản; mà đây là hậu quả khi chủ nghĩa tư bản không được sự tự do để hoạt động. Chính phủ và các doanh nghiệp dựa vào các mối quan hệ công — đã làm sụp đổ nền kinh tế. Như đồng nghiệp của tôi ở viện American Enterprise Institute Peter Wallison đã chứng minh, 2 thập niên của các chính sách mà chính phủ đã tạo ra những hoàn cảnh mà đã dẫn đến sự sụp đổ của bong bóng thị trường bất động sản. Khi giá nhà sụp đổ, cả thị trường tài chính đã bị ảnh hưởng. Và ai đã kêu cứu trong khủng hoảng này? Các tập đoàn lớn, gồm có các tập đoàn xe hơi, các ngân hàng lớn, và 2 quốc doanh Fannie Mae và Freddie Mac.

Đây không phải là thị trường tự do hay chủ nghĩa tư bản. Đây là sự phối hợp giữa chính phủ và các doanh nghiệp nhờ vào các mối quan hệ công. Giải pháp là chủ nghĩa tư bản: nơi mà các doanh nhân có thể tự quyết định với đồng tiền của mình để kiếm được lợi nhuận hoặc thua lỗ.

 

Ngộ nhận 5: Chủ nghĩa tư bản không công bằng

Khi tôi là một giáo sư môn kinh tế, sinh viên của tôi thường nói rằng chủ nghĩa tư bản không “công bằng” vì nó làm cho người giàu có nhiều phúc lợi hơn người nghèo. Tôi đã làm vầy, giữa chương trình học, tôi đã đề xuất rằng 25% của các điểm đạt được của sinh viên trong top trên (sinh viên đạt điểm cao) được chia lại cho top dưới (sinh viên đạt điểm thấp), để công bằng hóa bảng điểm cho tất cả sinh viên. Sau đề xuất đó, lớp không có ai tranh cải về cái gọi là “công bằng” nữa.

Chúng ta thừa nhận rằng những ai có thu nhập cao hơn cần và nên đóng góp nhiều hơn để chính phủ chi trả và duy trì chuẩn mực của hệ thống an sinh xã hội. Nhưng khi con người được tự do làm việc, có người sẽ kiếm nhiều tiền hơn những người khác. Đối với đại đa số người Mỹ, công bằng không phải là lấy bớt đi từ người giàu; công bằng ở đây là mỗi người được quyền hưởng theo năng lực của từng người — và chủ nghĩa tư bản đã làm như vậy.

Chủ nghĩa tư bản — như tự do ngôn luận, tự do tổ chức, tự do tôn giáo — đã làm cho đất nước chúng ta trở nên công bằng hơn, chứ không phải bất công hơn.

Tôi là Arthur Brooks, Giám Đốc của Viện American
Enterprise Institute cho Đại Học Prager.

—–

Arthur Brooks, 5 myths about capitalism, Prager University

Sub: Triết Học Đường Phố

https://www.facebook.com/cafekubua/videos/758988447568005/

Facebook Comments