GHÉT NGHÈO ĐÓI, BẠN HÃY ỦNG HỘ TƯ BẢN

[GHÉT NGHÈO ĐÓI, BẠN HÃY ỦNG HỘ TƯ BẢN] Lần sau bạn nghe một ai đó phàn nàn về chủ nghĩa tư bản, hãy nghĩ về điều này: phần trăm người đang sinh sống ở mức chết đói đã giảm 80 % từ thập niên 1970. Trước đó, hơn một trong bốn người trên thế giới đã sống với một dollar hoặc thấp hơn mỗi ngày. Ngày nay, con số đó tầm một trong hai mươi.

Đây là thành tựu xóa đói giảm nghèo vĩ đại nhất trong lịch sử thế giới. Vậy thì, sự biến đổi kỳ diệu này đã xảy ra thế nào? Có phải là vì sự thành công của Liên Hiệp Quốc không? Hay là sự cao thượng của gói viện trợ của Mỹ? Hay là những chính sách thông minh của Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế hay Ngân Hàng Thế Giới? Hay gói kích thích kinh tế? Hay sự tái phân phối của cải của chính phủ.

Không. Không phải là những thứ đó đâu. Mà chính là chủ nghĩa tư bản. Hàng tỷ linh hồn vòng quanh thế giới đã kéo bản thân họ ra khỏi nghèo đói nhờ vào 5 sáng chế kỳ diệu: toàn cầu hóa, giao thương tự do, quyền tư hữu, pháp quyền, và tinh thần khởi nghiệp.

Toàn cầu hóa có nghĩ là khả năng ngày càng cao để di chuyển hàng hóa, con người và ý tưởng từ một địa điểm xa xôi đến một địa điểm khác. Giao thương tự do có nghĩa là mở cửa thị trường và con người từ khắp thế giới với ít, hoặc nếu có, bất cứ sự rào cản nào. Quyền tư hữu đảm bảo rằng những gì thuộc về bạn không thể bị lấy đi bởi nhà nước. Pháp quyền bảo vệ các hợp đồng, đảm bảo rằng nó sẽ được tôn trọng và tuân thủ cho dù thương vụ đó được thực hiện ở Peru hay Ba Lan. Và tinh thần khởi nghiệp là sự sáng tạo của những con người tự do để sáng chế ra những sản phẩm mới mà chúng ta chưa bao giờ nghĩ mình cần hoặc muốn.

Cần phải nhớ là ở những nơi như Đông Á 5 điều đó được biến thành hiện thực bởi hiệp ước hòa bình lịch sử sau Thế Chiến Hai, vốn dẫn đến sự hiện diện của Mỹ về mặt quân sự và ngoại giao. Để tôi nói cách khác: Những lý tưởng của thị trường tự do và lãnh đạo toàn cầu, vốn là trọng điểm đối với chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa cánh hữu Mỹ, đã dẫn đến sự suy giảm lớn nhất về sự đau khổ của nhân loại, vốn đã tồn tại từ ngàn xưa cho đến nay. Sự tiến triển kỳ diệu này đã là món quà của nước Mỹ dành cho thế giới.

Cho nên, nếu những lý tưởng cánh hữu của Mỹ đã làm quá nhiều để cứu vớt những người nghèo của thế giới, bạn sẽ nghĩ rằng những lý tưởng cánh hữu đó sẽ được tin tưởng nhiều hơn mỗi ngày – ở mọi nơi. Và không chỉ trong giới cánh hữu thôi, mà còn những người trẻ lý tưởng, những người nhập cư, những người thiểu số và những ai đấu tranh cho người nghèo – tất cả đều bảo vệ những nguyên tắc của thị trường tự do và quảng bá sức mạnh của nó đến những người yếu đuối.

Nhưng điều đó đã không xảy ra. Ngược lại, chủ nghĩa tư bản đã gặp khó khăn để thu hút những tín đồ mới. Thật vậy, vài người tin rằng nó sẽ bị lãng quên – như đã xảy ra ở nhiều nơi ở Châu Âu. Dựa theo một nghiên cứu của Harvard, chỉ 42% người Mỹ trẻ từ tuổi 18 đến 19 có một cái nhìn tích cực về chủ nghĩa tư bản.

Điều gì giải thích sự khác biệt giữa kết quả kỳ tuyệt vời của chủ nghĩa tư bản và sự ưa chuộng của nó? Tại sao chủ nghĩa tư bản lại nhận được cái nhìn tiêu cực? Có một câu trả lời đơn giản: những người bảo vệ thị trường tự do đã làm rất tồi trong việc nói với người khác hệ thống này đã làm nhiều điều tốt ra sao trên toàn thế giới. Chủ nghĩa tư bản đã cứu hàng tỷ người và chúng ta đã coi sự kỳ diệu này như một bí mật quốc gia.

Dựa theo một khảo sát 2013, 84 phần trăm người Mỹ đã không để ý tới sự tiến triển xóa đói giảm nghèo trên thế giới. Dựa theo một khảo sát 2013, 84 phần trăm người Mỹ đã không để ý tới sự tiến triển xóa đói giảm nghèo trên thế giới. Thật vậy, hơn 2 phần 3 nghĩ rằng nạn đói toàn cầu đã trở nên tồi tệ hơn. Sự thiếu hiểu biết này có hậu quả bởi vì không có sự thay thế nào cho chủ nghĩa tư bản và 5 sáng chế khiến nó hoạt động được.

Nhiều năm nghiên cứu kinh tế cho chúng ta thấy rằng không có một hệ thống nào khác có thể làm được. Đúng vậy, chủ nghĩa cộng sản thì không, thậm chí chủ nghĩa xã hội thì càng không. Bạn cần một hệ thống mà hoạt động hiệu quả trong khi bạn đi ngủ. Một hệ thống mà tạo ra nền tảng cho sự thịnh vượng của con người mà không cần sự “hoạch định tập trung” hay sự nhân từ của các quan chức. Càng nhiều chủ nghĩa tư bản, thì càng nhiều sự tăng trưởng. Công thức đó có thể trông đơn giản – nhưng nó rất hiệu quả.

Cho nên, làm sao chúng ta có thể giúp hàng tỷ người nghèo kế tiếp? Câu trả lời rất đơn giản: nếu bạn thực sự muốn giúp người nghèo, hãy quảng bá chủ nghĩa tư bản.

Tôi là Arthur Brooks, chủ tịch viện American Enterprise Institute, cho Đại Học Prager. [Ku Búa @ Cafe Ku Búa, theo Prager U]

Facebook Comments