TỰ DO BÁO CHÍ VÀ THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN

[TỰ DO BÁO CHÍ VÀ THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN] Sắp tới Việt Nam sẽ cho ra mắt thị trường chứng khoán phái sinh (derivatives), bắt đầu với hợp đồng tương lai (futures) dựa theo chỉ số Việt Nam Index. Nhiều người rất phấn khởi vì điều này và cho rằng đây là bước đi đúng để Việt Nam hội nhập với thị trường tài chính thế giới. Nhưng việc này chỉ có thể đánh lừa những người non dại không hiểu vụ việc.

Để có một Thị Trường Chứng Khoán (TTCK) đúng nghĩa và hoạt động hiệu quả thì phải cái tự do báo chí. Tôi nhắc lại, phải có tự do báo chí. Vì tự do báo chí là một điều kiện để những thành viên tham gia trong thị trường được cung cấp đầy đủ thông tin để có thể đưa ra quyết định. Vấn đề chính với TTCK Việt Nam chính là nó không có tự do báo chí và ngôn luận. Tôi xin đưa ra những lý do vì sao.

  1. Để người tham gia trong thị trường – nhà đầu tư, cổ đông, giao dịch viên, đầu cơ – có thể hoạt động và định giá cổ phiếu hiệu quả thì phải có nguồn thông tin tự do. Không nhất thiết là trung lập vì chẳng có thông tin nào trung lập cả, nhưng thông tin phải được tự do.
  2. Hiện tại báo chí bị kiểm soát toàn bộ bởi chính phủ và báo chí chỉ mang tính chất định hướng dư luận chứ không phải cung cấp thông tin. Nên thông tin đưa ra đa số không đúng và thiếu minh bạch.
  3. Vì không có cái gọi là tự do ngôn luận nên những nhà phân tích viên không thể nói sự thật. Ví dụ, bạn là một nhà phân tích tài chính kinh tế ở một quỹ đầu tư hay ngân hàng nào đó, bạn không thể viết một bài phân tích tiêu cực về một công ty quốc doanh – ví dụ như Viettel. Xác suất cao là bạn sẽ bị sa thải ngay. Vì thế nên thông tin về các công ty đa số là tích cực.
  4. Vì đa số thông tin chỉ mang tích chất tích cực nên mọi người chỉ có cái nhìn đương phương. Còn những vấn đề với mô hình kinh doanh, khoản nợ, quan hệ chính trị hay phương pháp cạnh tranh thì sao? Như FLC. Chẳng có nhà phân tích nào dám đề cập đến những điều đó cả. Cho nên vì thông tin phiến diện nên nhà đầu tư ở Việt Nam chỉ có cái nhìn một chiều. Và vì thế họ không thể định giá cổ phiếu một cách công bằng.
  5. Tự do báo chí giúp phanh phui những bê bối và tham nhũng trong các công ty. Lấy Enron làm ví dụ. Giả sử nếu Mỹ không có tự do ngôn luận thì thử hỏi có nhà phân tích nào dám viết bài chỉ trích Enron và phanh phui sự lừa đảo của nó? Ở Việt Nam thì có vô số công ty hoạt động với mô hình kinh doanh không ai giải thích được nhưng không ai đề cập đến vì nó có quan hệ chính trị.

Đó là vì sao chẳng có cách nào để giải phóng TTCK Việt Nam trừ tự do ngôn luận và báo chí. Chứng khoán phái sinh sẽ hoạt động dưới cơ chế tương tự và vị thao túng như TTCK. Nó dựa vào TTCK nên sẽ y chang như TTCK. Để một thị trường có thể hoạt động hiệu quả thì những người tham gia phải có được thông tin tự do. Từ đó họ mới có thể đưa ra quyết định và định giá. Nếu họ chỉ nhận được thông tin một chiều và có kiểm soát thì sự linh hoạt của thị trường chỉ theo định hướng chứ không bao giờ theo nguyên lý của một thị trường thực sự cả. Muốn giải phóng Thị Trường Chứng Khoán Việt Nam thì hãy bắt đầu với tự do ngôn luận và báo chí. Nó là điều tất yếu, không thể thiếu và không thể không có được.

Ku Búa @ Cafe Ku Búa

 

Facebook Comments