CÔNG BẰNG – Kinh doanh công bằng là nghĩa gì?

[CÔNG BẰNG – Kinh doanh công bằng là nghĩa gì?] Tôi thấy làm lạ khi một số bạn hay nhắc đến từ “fair trade” (kinh doanh công bằng) của Donald Trump nhưng chẳng hiểu rằng đó chỉ là chiến dịch mị dân chứ chẳng có ý nghĩa gì thực sự? Công Bằng? Thế nào là công bằng?

THỊ TRƯỜNG KHÔNG CÔNG BẰNG – Vì tất cả chúng ta đều khác nhau. Tất cả các cơ sở kinh doanh và cá nhân đều có vốn khác nhau, quy mô khác nhau, tầm nhìn khác nhau và chiến lược khác nhau. Vì vậy nên công bằng ở đây là một sự ngộ nhận.

  1. Chị A mua thịt heo với giá 100k/kg từ nhà phân phối. Còn chị B vì quy mô lớn hơn nên mua với giá 80k/kg. Vậy đâu có công bằng.
  2. Siêu thị mua rau từ nhà phân phối với giá 30k/kg. Trong khi đó ở chợ “nông dân tự trồng và mua,” ở Tây và Việt Nam đều có nhé, thì rau đó chỉ có giá 15kg/kg. Đơn giản vì nông dân tự trồng rồi tự đem đi bán chứ không qua trung gian nên họ có thể hạ giá bán. Vậy đâu có công bằng.
  3. Thịt bò Úc có giá ngang ngửa với Việt Nam vì nông dân Úc áp dụng công nghệ và khoa học. Vậy đâu có công bằng.
  4. Chiếc iphone sản xuất ở Trung Quốc luôn có giá rẻ hơn nếu sản xuất ở Mỹ, vì gia công rẻ hơn. Vậy đâu có công bằng.
  5. Một quán ăn ở đường Trần Hưng Đạo bán tô phở giá 100k/tổ vì mặt bằng rất cao. Còn chị bán phở trong hẻm kia chỉ bán 30k/tô vì chị ấy dùng nhà chị. Vậy đâu có công bằng.
  6. Anh kia có $10,000 vốn để khởi nghiệp, trong khi anh kia có đến 1 triệu USD. Vậy đâu có công bằng?
  7. Tiệm kia bán điện thoại nhập với giá $700/cái. Trong khi đó chị kia bán hàng xách tay chỉ bán với giá $550. Vậy đâu có công bằng.
  8. Vân vân và vân vân. Công bằng ở đây là gì? Chẳng có gì là công bằng cả.

QUY ĐỊNH – CÁCH ĐỂ GIỚI HẠN CẠNH TRANH – Một trong những điều phổ biến nhất được các công ty lớn nói là “các hộ nhỏ không làm theo quy định.” Quy định? Đó là cách các công ty dìm hàng các đối thủ nhỏ thông qua con đường hợp pháp. Lấy ví dụ một công ty sản xuất giày, họ phải trải qua bao nhiêu công đoạn và quảng cáo để làm ra chiếc giày và bán nó với giá $100. Nhưng cai anh kia, vốn là một thợ may giày, có năng khiếu, nên anh ta tự may rồi tự bán trên website của mình. Rồi một ngày họ công ty kia nói “vậy không công bằng.” Nghe hợp lý không?

Hay gần đây là cái chị bán thịt heo. Mấy bà kia mua heo từ trung gian nên giá cả khác. Chị kia nuôi heo rồi từ đem ra bán nên giá cả đương nhiên rẻ hơn. Vậy đâu công bằng. Rồi có thể bạn sẽ nói “nhưng người ta mua thịt qua kiểm dịch và an toàn thực thẩm.” Đúng, thì nếu bạn muốn mua thịt được cấp giấy “an toàn thịt phẩm” thì cứ việc, đó là lựa chọn A, nó đắt hơn. Còn nếu bạn muốn mua thịt “tại gia” thì nó rẻ hơn, đó là sự lựa chọn B, hoàn toàn khác với lựa chọn A, nên sao só sanh được.

KHỞI NGHIỆP VÀ QUY MÔ – Có tiệm tạp hóa kia, hay siêu thị đi, đầu tư mặt bằng, đóng thuế đầy đủ để kinh doanh. Xong có một người bán hàng rong bán nước ngọt không đóng thuế. Chủ siêu thị nói “vậy không công bằng.” Nhưng đây là 2 thứ khác nhau. Anh bán hàng rong kia kinh doanh siêu nhỏ. Sản phẩm anh ta bán là “nước ngọt vỉa hè.” Còn siêu thị thì bán “nước ngọt có giấy phép.” Hai sản phẩm khác nhau. Cả hai không hề cạnh tranh với nhau. Anh bán hàng rong kia chỉ có thể bán hàng rong, nếu anh ta muốn hoạt động với quy mô lớn hơn thì phải mở cơ sở và lập doanh nghiệp. Nên anh ta chẳng ảnh hưởng gì đến sự sống còn của siêu thị hay tiệm tạp hóa cả. Và ở Việt Nam thì anh ta vẫn đóng thuế “bảo kê” và thuế khi mua nước ngọt như thường, chứ không có “trốn.”

KẾT LUẬN – Khi bạn nói “công bằng” thì ý bạn là gì? Chẳng có gì công bằng. Người tiêu dùng có quyền lựa chọn mua hàng nào. Bạn muốn mua thịt có giấy phép? Bạn có thể. Còn người kia muốn mua thịt hay rau làm tại gia là việc của họ. Không ai đụng chạm ai. Đồng ý chứ? Kinh doanh tự do, sân chơi phẳng đẻ người tiêu dùng lựa chọn riêng cho mình – ĐÓ MỚI LÀ CÔNG BẰNG.

Ku Búa @ Cafe Ku Búa

 

Facebook Comments