Vì sao phải tăng giá vào dịp Tết?

Cái này như đã trở thành một cái lệ. Cứ mỗi lần Tết đến các cửa hàng đều đua nhau tăng giá cả hàng hóa lên rồi bắt đầu đưa giá lại mức bình thường sau khi Tết kết thúc. Đây là một hiện tượng làm rất nhiều người tức giận. Du khách thì cảm thấy bực bội, cửa hàng thì cảm thấy mình là vua chúa. Nhưng tại sao họ lại làm vậy? Vì tham lam? Vì họ chặt chém? Có thể. Nhưng tôi xin giải thích vấn đề này như sau.

1 — Khan hiếm nhân lực – Tết đến thì ai cũng muốn nghỉ làm, từ anh công chức cho đến chị lao động hay công nhân, ai cũng muốn nghỉ để được về quê ăn Tết cả. Điều này dẫn đến một vấn đề cơ bản. Các quán xá, các tiệm, và doanh nghiệp nói chung khó thuyết phục và khó tìm người để làm việc vào dịp Tết. Vậy có cách nào tốt nhất để thuyết phục họ ở lại lại? Đó chính là tăng lương lên gấp vài lần. Giờ giả sự bạn nói vậy là tham lam đi, vậy bạn có muốn làm việc trong ngày Tết không? Trong khi đa số người khác đi chơi thì bạn phải hy sinh ngày nghỉ của mình để làm việc và phục vụ họ. Nếu không tăng giá để trả lương cao cho bạn thì bạn có chịu làm không? Tôi nghĩ là không.

2 — Quy luật cung cầu của hàng hóa – Khi nhu cầu tăng vọt mà lượng cung cố định thì giá cả sẽ tăng bởi vì nó phải tăng để cân đối cung cầu. Điều này là điều cần thiết để phản ảnh mức độ khan hiếm trong thị trường. Họ phải tăng giá. Nếu bạn kinh doanh thì bạn phải hiểu quy luật này.

 

Cửa hàng truyền thống và hiện đại

Tuy nhiên, 2 lý do trên chỉ đúng với những cửa hàng truyền thống, cửa hàng gia đình hay mấy quán ăn cóc, vốn làm việc theo thời vụ. Còn những cửa tiệm hiện đại và quốc tế thì không. Đa số các hộ kinh doanh ở Việt Nam đều là các tiểu thương, họ vẫn giữ sổ sách tay và tính tiền bằng tiền mặt. Vì vậy, cách quản lý của họ chưa chuyện nghiệp cho lắm so với các cửa hàng hiện đại.

Với sự phát triển của kinh tế và toàn cầu hóa thì sự ổn định giá cả trong dịp Tết càng trở nên thường xuyên hơn. Ví dụ như quán Cô Ba Vũng Tàu, Phở 24, Pizza Hut, Lotteria, Highland hay Urban Station, họ vẫn giữ nguyên giá. Chi phí tăng lương cho nhân viên vào dịp Tết đã được tính và cân nhắc trước, nó đã được tính chung vào giá bán trong các ngày thường rồi. Còn các cửa hàng tiểu thương thì chưa có kỹ năng quản lý đó. Nhưng ngày càng nhiều cửa hàng ổn định giá cả vào dịp Tết hơn so với trước đây. Vì vậy, chúng ta hãy hiểu vì sao lại như vậy thay vì than phiền. Vì sao giá cả lại tăng vào dịp Tết? Đơn giản thôi, vì nó dựa theo quy luật cung cầu.

Tùy theo ngành nghề nữa

Bạn không thể nao gom chung tất cả các ngành nghề được. Mỗi ngành đều đặc biệt và có những đặc tính riêng. Ví dụ như ngành hàng không và khách sạn, giá phòng liên tục được điều chỉnh và thay đổi theo cung cầu. Ngành xăng dầu cũng vậy, giá cả linh động từng ngày theo cung cầu thị trường. Nhưng ở những ngành có cơ sở cố định và chi phí cố định, dù có mức độ biến động lớn nhỏ, thì vẫn giữ giá nguyên trong dịp Tết. Ví dụ như ẩm thức, tiệm tạp hóa, siêu thị, tiệm điện thoại hay điện máy. Cũng tùy vào ngành mà giá cả tăng hay xuống nữa chứ không phải tất cả.

Giờ bạn là hãng máy bay, dịp Tết khi lượng ghế trên máy bay cố định nhưng số lượng người lại tăng vọt lên, thì bạn sẽ giải quyết vấn đề này ra sao? Bạn sẽ tăng giá để cân đối cung cầu. Ngành vận chuyển, xe khách hay du lịch cũng vậy. Đó là quy luật tự nhiên của nền kinh tế thị trường.

Không niêm yết giá và chặt chém

Nhưng có một vấn đề khác biệt nữa. Đó chính là việc không niêm yết giá. Như tôi đã nói ở trên, đa số các hộ kinh doanh là tiểu thương nên rất nhiều người không hề niêm yết giá mà tính giá theo cảm tính. Cái này có lợi và hại. Lợi vì họ điều chỉnh giá theo cung cầu, rất linh động. Hại là nó làm khách hàng cảm thấy khó chịu, như họ đang bị phân biệt đối xử và điều này khiến các hộ kinh doanh trở nên xấu xí trong mắt các du khách. Điều này rất xấu. Các cửa hàng có thể tăng giá bao nhiêu cũng được, nhưng phải niêm yết giá cả để trở nên minh bạch và thân thiện hơn. Đây là một điều các hộ kinh doanh nhỏ lẻ ở Việt Nam cần phải làm.

Ku Búa @ Cafe Ku Búa

Facebook Comments