Cẩm Nang Về Cuộc Khủng Hoảng Kinh Tế – 1.2 Nhiều gói cứu trợ hơn, nhiều quy định hơn và nhiều chính phủ hơn

1.2 Nhiều gói cứu trợ hơn, nhiều quy định hơn và nhiều chính phủ hơn

Những hành động của chính phủ trước một nền kinh tế đang trong khủng hoảng xảy ra đúng theo những gì đã được dự đoán. Đầu tiên, các nhân viên chính phủ chuẩn đoán nhầm vấn đề, miễn trừ chính họ khỏi bất kỳ lỗi lầm nào và nhấn mạnh mấy gã xấu khác nhau. Để dẫn đường, họ quay sang nghiên cứu nguyên nhân và thuốc chữa cho cuộc đại khủng hoảng – điều dĩ nhiên là họ làm sai bét cả. Sau đó họ rút ra điểm giống nhau giữa (sự giải thích sai của họ) tình hình hiện tại và (sự giải thích sai của họ) cuộc đại khủng hoảng.

Tiếp theo, người Mỹ được cho biết là để ngăn ngừa một cuộc đại khủng hoảng mới, chính phủ không có lựa chọn nào khác là phải triển khai thực hiện những giải pháp tương tự đã thất bại để lôi đất nước ra khỏi cuộc đại khủng hoảng thực sự. Cuối cùng, đây là thời điểm những nhà cai trị thông minh của chúng ta lên sàn để làm mọi chuyện tệ hơn nữa, bắt đầu với (nhưng không nhốt chính họ vào) một chuỗi gói cứu trợ khổng lồ chưa từng có. Tình trạng suy sụp kinh tế sẽ vì thế mà tồn tại lâu hơn so với việc để thị trường được phép vận hành.

Khi vào tháng 9 Hạ Viện chấp nhận đề nghị cho một gói cứu trợ 700 triệu đô – rất sớm sau đó được đổi tên thành “kế hoạch giải cứu” bởi chính quyền Bush và những đồng lõa truyền thông của nó – cho khối ngành tài chính, lời đáp trả của công chúng là nhanh và rõ ràng. Thượng nghị sĩ đảng Dân Chủ Barbara Boxer của California được báo cáo đã nhận gần 17,000 email về vấn đề, hầu hết là tiêu cực. Hơn 2,000 cuộc điện thoại gọi đến văn phòng California của bà (trong chỉ 1 ngày), chỉ có 40 cuộc gọi ủng hộ nó – đó là 2% trên 918 cuộc gọi đến văn phòng Washington của cô, chính xác là chỉ có một người ủng hộ. Những thành viên khác của quốc hội được báo cáo về những phản ứng tương tự. Thượng nghị sĩ Ohio Sherrod Brown báo cáo rằng 95%  các cử tri trao đổi về vấn đề hoàn toàn phản đối gói cứu trợ.

Điều gì có thể làm một đại biểu khinh thường sâu sắc một biểu hiện của sự xúc phạm từ phía các cử tri của ông? Đoán đại nhé. Ngành chứng khoán và đầu tư, theo Trung Tâm Về Các Chính Sách Phản Ứng Nhanh (Center for Responsive Politics), đóng góp 53 triệu đô cho những ứng viên Thượng Nghị Viện và ứng viên tổng thống trong chu kỳ 2008, đứng thứ 2 sau các hội luật sư. Những nghị sĩ quốc hội bỏ phiếu thiên vị gói cứu trợ khi nó xuất hiện trước hạ viện ngày 29 tháng 9 nhận nhiều tiền hơn 54% trong chiến dịch đóng góp từ các ngân hàng và các công ty chứng khoán hơn những người bỏ phiếu chống lại nó.

Thật ngạc nhiên, Hạ Viện thông qua nó đầu tiên. Điều đó không thể được phép xảy ra. Thay vì kết luận rằng dân chúng không muốn gói cứu trợ, các nhà lập pháp lại làm việc để tìm ra cách dự luật vẫn có thể thôngqua. Phiên bản của Thượng Nghị Viện Bao gồm những khoản hỗ trợ cho mục tiêu thông thường đáng giá hàng tỉ đô la, và dự luật đã nhanh chóng được thông qua và đưa vào luật. Dĩ nhiên, việc ăn cắp tới 700 tỉ đô của người dân Mỹ để cứu trợ những người liều lĩnh nhất tại phố Wall có vẻ là một ý kiến tồi, nhưng giờ chúng ta lại thêm vào khoản 6 triệu đô miễn thuế cho các nhà sản xuất mũi tên gỗ cho trẻ em, vâng, đó lại là một câu chuyện khác.

Sau khi gói cứu trợ được thông qua, Bộ Trưởng Bộ Tài Chính Henry Paulson không thực sự hành xử như một người đàn ông đang nắm bắt tình hình. Đầu tiên chúng ta được bảo là tiền cứu trợ sẽ mua tài sản xấu của các ngân hàng (như những thế chấp không lợi nhuận và chứng khoán thế chấp “độc hại”), và nhờ đó hồi sinh dịch vụ cho vay liên ngân hàng, điều đã bị bãi bỏ bởi vì sự thiếu chắc chắn của một ngân hàng về tai tiếng của các ngân hàng khác liên quan đến những tài sản này. Ban quản lý, các lãnh đạo của quốc hội, và truyền thông đều khẳng định trước những người nghi ngờ và những người bất đồng ý kiến rằng đây là một kế hoạch đúng, và nó cần thiết ngay bây giờ.

Nhưng sau khi dự luật thông qua họ thay đổi ý định. Chiến lược mua tài sản xấu được đề nghị đầu tiên với ý tốt là đưa tiền của chính phủ cho các ngân hàng đổi lại việc chia phần cổ phiếu của ngân hàng đó, thậm chí nếu những ngân hàng không có ý định bán. Sau đó giao dịch mua tài sản xấu đã bị bãi bỏ một cách nhanh chóng bởi Bộ Trưởng Paulson. Chiến lược mà tất cả chúng ta được bảo là mấu chốt cho nền kinh tế, và rằng chúng ta sẽ chịu đựng một sự sụp đổ với tỉ lệ kỉ lục nếu không có nó, đã bị quên đi một cách đơn giản và nhanh chóng. Paulson thậm chí còn thừa nhận sau đó rằng ông đã biết từ đầu là những chiến lược kiểu đó – trên căn cứ mà nhờ đó gói cứu trợ đã được bán cho công chúng – là một giải pháp sai.

Và giờ thì tín dụng tiêu dùng cần được vực dậy. Theo Paulson, “hàng triệu người Mỹ” đang đối mặt với lãi suất thẻ tín dụng gia tăng hay giảm thiểu khả năng có thẻ tín dụng, vì vậy “làm chi tiêu hàng ngày của gia đình đắt đỏ hơn.” Nó thậm chí còn vô nghĩa hơn sự hợp lý thông thường của Paulson. Nghĩ xem: nó có bền vững lâu dài cho những gia đình mua sắm hàng ngày trên tín dụng không? Làm sao nó tiếp diễn được? Vậy mà chúng ta được yêu cầu phải vực dậy một hệ thống rõ ràng là không bền vững dựa trên việc vay tiền và tiêu xài, thay vì cổ vũ mọi người chi tiêu trong giới hạn có thể của họ như thị trường đang cố làm. Người ta thường không trông cậy vào các nhân viên chính phủ về các hiểu biết kinh tế, nhưng thủ tướng Đức Angela Merkel cảnh báo chính xác vào tháng 11 năm 2008 rằng nếu chính sách của Washington là in nhiều tiền hơn và khuyến khích vay mượn, nó sẽ chỉ đơn giản là gieo mầm “hạt giống của một khủng hoảng tương tự trong vòng 5 năm.”

Ứng viên tổng thống của 2 đảng lớn trong năm 2008 đồng ý với gói cứu trợ của quốc hội, dĩ nhiên – người Mỹ không thể được phép đưa ra một lựa chọn thực sự cho một vấn đề quan trọng cỡ đó. Cảm ơn hội chứng cuồng cứu trợ, vào cuối năm 2008 Washington (nghĩa là người dân Mỹ) đã tự treo mình lên móc với khoảng 7,7 ngàn tỉ đô. Và mọi dấu hiệu cho thấy là họ chỉ mới bắt đầu.

Facebook Comments